Plutoniseren vs. creëren
De manier waarop wetenschappers naar fenomenen kijken, bepaalt de ‘status’ van die verschijnselen, zo weet columnist Enith Vlooswijk nu. Of het nou gaat om planeten of ziektes.
Stof uit slijtende banden gaat mogelijk in de ban
In de VS loopt nu een rechtszaak waarbij vissers en milieuorganisaties tegenover bandenfabrikanten staan om een verbod af te dwingen op 6PPD, een veelgebruikt additief. De uitspraak wordt in mei verwacht. In de EU werken ondertussen het Nederlandse RIVM en het Oostenrijkse milieu-instituut UBA aan een ban.
MOF-synthese altijd perfect met MPIF
Met een nieuwe tool kunnen onderzoekers eenvoudig documenteren hoe ze metal-organic frameworks hebben geprepareerd en gesynthetiseerd, zodat collega’s de resultaten consistenter kunnen repliceren. Het EU4MOFs-consortium heeft de open access-tool gepubliceerd in Advanced Materials.
Plutoniseren vs. creëren
Stof uit slijtende banden gaat mogelijk in de ban
MOF-synthese altijd perfect met MPIF
Koper(I)transport met klein molecuul effectief tegen kanker
Met een klein biomimetisch molecuul is het voor het eerst gelukt om Cu+ door celmembranen te transporteren zonder hulp van eiwitten. Geheel onverwacht lijkt het uit te kunnen groeien tot een potente antikankerstrategie, aldus een internationaal team in JACS.
Nobelprijswinnaar Susumu Kitagawa spreker op ECC10
Hij was de eerste die de porositeit van metaalcomplexen ontdekte in wat later Metal Organic Frameworks (MOF’s) werden genoemd: Susumu Kitagawa, een van de drie Nobelprijswinnaars van 2025. Dit jaar treedt hij op als plenaire spreker op het tiende EuChemS Chemistry Congress in Antwerpen.
Elektrochemische processen in de gaten houden
Wetenschappers van de Universiteit Utrecht hebben een optische methode ontwikkeld om elektrochemische processen op nanoschaal in beeld te brengen. De techniek maakt gebruik van nanogaten en verstrooid licht om de reacties labelvrij in attoliter volumes bij te houden, zo laten de onderzoekers zien in PNAS.
Enzym verrast: alcoholoxidase doet óók transesterificatie – zonder hydrolyse
Openstaan voor het onverwachte, dat blijft als wetenschapper een van je belangrijkste eigenschappen, aldus Ulf Hanefeld en Frank Hollmann van de TU Delft. Op die manier vonden ze namelijk een enzymatische reactie waarvan ze niet dachten dat het mogelijk was: transesterificatie in water.
Vakblad trekt studie over controversiële lithiummijn in Servië in
Scientific Reports trekt een publicatie uit 2024 in omdat de auteurs, zo stelt het vakblad nu, onvoldoende bewijs hebben geleverd voor vervuiling door exploratieactiviteiten voor lithiumontginning in de Servische regio Jadar. ‘Het kwaad is geschied.’
Voorbij de lens
Superresolutie-microscopie technieken gaan voorbij aan de fundamentele grenzen van de lens. Carlas Smith onderzoekt aan de TU Delft waar de daadwerkelijke ondergrens ligt – om deze vervolgens te verleggen.
Gapend laboratoriumgat opgevuld met nieuw graduaat
Drie hogescholen in Vlaanderen combineerden hun krachten en zetten een nieuwe graduaatopleiding op voor laboratoriumassistenten. De opleiding laboratoriumassistentie bouwt verder op de vroegere graduaatsopleidingen biotechnologie en chemie.
‘De industrie kan niet zonder échte analytisch scheikundigen’
Bedrijven lossen het tekort aan analytisch scheikundigen onder meer op via automatisering. ‘Dat is de nieuwste ontwikkeling in ons vakgebied’, zegt chromatografie-expert Gert Desmet. ‘Het zal de job van analytisch scheikundigen aantrekkelijker maken.’
Van hobbyproject tot hoogwaardig gereedschap
Met 3D-printers maak je op betaalbare wijze geavanceerde apparatuur op maat. Niet alleen door onderdelen en componenten geheel naar eigen wens te printen, maar ook door de printer zelf om te bouwen tot labrobot. ‘Vroeger bouwden onderzoekers ook zelf de apparatuur voor hun experimenten.’
Start-ups: ‘Conservatieve houding chemische industrie vormt hinderpaal’
Volgens verschillende start-ups is de gevestigde chemische industrie te conservatief. ‘Ik begrijp dat grote bedrijven groot denken, maar ze moeten ook realistisch zijn.’
Transfectie op zijn zachtst
Grote moleculen een cel binnenkrijgen kan met grof geweld, maar dat levert vaak schade op voor de cel. De Gentse start-up Trince zet in op fotoporatie, een unieke transfectiemethode die niet alleen cellen in goede gezond achterlaat maar ook nog eens geschikt is voor high-throughput toepassingen.
Circulerend zout levert efficiënte energieproductie
Start-up Thorizon blaast het oude principe van de gesmoltenzoutreactor nieuw leven in. Het team mikt op 2030 voor de bouw van een demonstratie-reactor.
Bakken en brouwen in bruisende proefkeuken
In het nieuwe onderzoekscentrum van dsm-firmenich in Delft wordt op grote èn kleine schaal gewerkt aan innovatieve ingrediënten voor voedingsproducten. ’Voor de oplossing moet je naar de hele receptuur kijken.’
GlucoSense houdt zoete vinger aan de pols
De glucoseconcentratie meten in bioreactoren is een hele opgave. Maar met GlucoSense biedt Hamilton nu een sensor die alle uitdagingen gladstrijkt en continu, betrouwbaar en inline de glucoseconcentratie voor je bijhoudt.
Move over, Matrigel – Synthetisch medium zet nieuwe standaard
De Nijmeegse start-up SBMatrices gooit hoge ogen met hun diervrije, volledig synthetische gel Fybrix die minstens zo’n goede omgeving biedt voor cellen als Matrigel én bovendien wél reproduceerbare resultaten geeft.
Schimmelpoeder om de wereld te voeden
De Nederlandse start-up The Protein Brewery gebruikt fermentatie om een schimmel te ‘brouwen’ die kan dienen als een zeer voedzame en complete eiwitbron. ’We realiseren ons steeds meer dat we het met alleen dierlijke eiwitten niet redden.’
Veiligheid
De veiligheidscultuur in academische labs verschilt sterk van die in de industrie. Voormalig safety steward en Meme & Molecule-columnist Sjoerd Rijpkema ziet een fundamenteel probleem.
Teleurgesteld
Was er eindelijk weer eens iets opbouwends te melden over de chemische industrie, gaat het hele feest niet door. Lekker dan, denkt hoofdredacteur Esther Thole.
Microplastics vs. bacteriebom
Nu correlatie en causatie gemakshalve op een hoop worden gegooid, gooit Enith Vlooswijk zonder grondige onderbouwing toch maar haar kunststoffen snijplank de deur uit. ’Moet ik het voorzorgsprincipe hanteren, of mijn sjalotten stug blijven hakken op plastic bij gebrek aan causaal bewijs dat dit kwaad kan?’
Nieuwe hoop
Met een nieuw kabinet op komst is KNCV-voorzitter Matthias Bickelhaupt hoopvol gestemd, maar voor de zekerheid wijst hij toch even op de noodzaak van een serieuze investering in onderwijs en onderzoek.
Scheikundedoos
Scheikundesets voor kinderen lijken het perfecte cadeau voor chemici die hun passie willen delen. Maar toen Sjoerd Rijpkema er zelf eentje kocht, werd hij onaangenaam verrast.
Lievelingsonderwerp
Jenny Hasenack had een gesprek met een jongetje dat jaloersmakend snel tot de kern kwam. ’Normaal duurt het veel langer voordat ik erachter ben waar iemand graag over praat.’
Valerie Wiersma winnaar Vuurvliegen Groningen
9 april: Kennisplatform Labmanagers bij ETCA
Wat als een microtiterplaat óók een duurzame keuze is?
Lumitester SMART
Laboratorium afzuigarm met afzuigalarm
Ontdek onze nieuwste innovaties tijdens Laborama 2026!
Why costs may rise
- Previous
- Next
Nobelprijswinnaar Susumu Kitagawa spreker op ECC10
Podium: Bert Maes
‘Dwarsdoorsnijdende conferenties zijn een geweldige manier om je horizon te verbreden’
ECC10 in Antwerpen: We gaan vooruitkijken
‘Als je tegen de alfawetenschappen aanschurkt, wordt dat al snel als hobby gezien’
- Previous
- Next
Diepzeeworm is juffertje Zonnestraal
Een worm die leeft bij hydrothermale bronnen een kilometer onder het zeeoppervlak verdraagt hoge concentraties arseen en zwavel door ze om te zetten in het felgele pigment orpiment.
Lipiden lanceren dodelijke lading
Gespecialiseerde killers in ons immuunsysteem zorgen voor de uitschakeling van virussen of tumorcellen. Nu blijkt dat het lipide metabolisme een grote rol speelt bij het aansturen van deze cruciale taken.
Boordevol bloedvaten
Deze kleurrijke donut is een hartorganoïde, gekweekt vanuit humane stamcellen. Dankzij de verschillende gedifferentieerde celtypen en de aanwezigheid van een uitgebreid systeem van bloedvaten vormen deze organoïden een alternatief voor menselijke embryo’s om de vroegste ontwikkelingsfasen van de mens te bestuderen.
Precisieprik
Pestbestrijding is belangrijk voor de landbouw, maar dit zorgt ook voor problemen in de omgeving. Micro-naalden bieden wellicht een oplossing om bestrijdingsmiddelen, maar ook voedingsstoffen, preciezer toe te dienen.
Prikken wordt overbodig
Wil je weten wat er in je lichaam speelt, zoals glucosewaardes of een virus, dan moet je een bloedsample nemen. Tot nu toe is dit de enige manier waarop je moleculen in het lichaam kunt detecteren. Onderzoekers uit Chicago hebben nu een mogelijk alternatief waarmee je moleculen ook in de lucht kunt detecteren. Op de afbeelding is te zien hoe de lucht wordt bevroren zodat het makkelijker te analyseren is.
Grip op de green
Bij betere materialen voor golfers denk je waarschijnlijk eerst aan de clubs. Maar ook aan de ballen valt van alles te tweaken. Bijvoorbeeld een nieuw type coating, waardoor het nu echt op je kwaliteiten aankomt.
Stressbestendige algen
Planten hebben heel wat te verduren. Brandende hitte, extreme droogte, hongerige insecten, verwoestende schimmels en noem zo maar op. Onderzoekers in Göttingen hebben de reactie op deze stressfactoren in detail bekeken van algen en deze vergeleken met landplanten.
Stamcellen wakker schudden
Een enkele moleculaire schakelaar lijkt voldoende om stamcellen te activeren. Dat biedt mogelijkheden om de effectiviteit en betrouwbaarheid van celtherapieën en beenmergtransplantaties flink te verbeteren.
Beschermende bubbels
Vetweefsel is een belangrijke reservebron voor energie. Maar het functioneert ook als een superstabiele beschermende ‘bubbelfolie’ voor fragiele onderdelen van het skelet.
Kopje thee(gen) metalen
Dat een kopje thee ontspannend kan werken is bekend. Maar nu blijkt dat theebladeren ook heel goed zware metalen uit water kunnen verwijderen.
Diepzeeworm is juffertje Zonnestraal
Lipiden lanceren dodelijke lading
Boordevol bloedvaten
Precisieprik
Prikken wordt overbodig
Grip op de green
Stressbestendige algen
Stamcellen wakker schudden
Beschermende bubbels
Kopje thee(gen) metalen
Ons Kent Ons 2026
Wie heeft er een prijs gewonnen? Wie kreeg die subsidie? Of wie heeft er een nieuwe positie gekregen? In Ons kent Ons houden we je op de hoogte van deze personalia.
Ook nieuws voor onze rubriek? Mail dan naar oko@kncv.nl
Podium: Hannes Sels
Onze leden geven de chemie en life science kleur en betekenis. Wie zijn zij? Deze keer op het podium: KVCV-lid Hannes Sels.
In Memoriam: Frans Nieuwenhuis
Met groot respect herdenken wij Frans Nieuwenhuis, die op 26 januari op 92-jarige leeftijd is overleden. Hij was sinds 1969 als chemisch technicus lid van de KNCV en sinds 1993 erelid.
Wisselen tussen hoedjes
Voor Filip Van Lijsebetten (29) was het een bijna vanzelfsprekende overgang: tijdens zijn doctoraat voelde hij zich meer en meer aangetrokken tot de rol van patentadvocaat. ‘De ene keer gaat het over uitvindingen voor taartdozen, dan weer voor wc-papier.’
Eye-openers
Plastic recyclen in een hogedrukpan
Plasticrecycling kampt met het probleem dat weggegooid plastic vies is, wat recycling in de weg zit. Het bedrijf Obbotec heeft een oplossing, aldus mede-oprichter Diederik Jaspers.
Plastic recyclen in een hogedrukpan
Toiletfilter vangt medicijnresten
Inzicht in plastic mix met warmte metingen op grote schaal
One tube to clean it all!
Bouwsteen FDCA uit suikers voor biobased plastic
Glow-in-the-dark SOA testen
When the brain forgets itself
Het ontstaan van wanorde tijdens zelfassemblage ontrafelen
De aarde afkoelen door gebruik van bio-energie met koolstofopslag
Adrian Hergesell – Het rekken van plasticbindingen voor recycling
Biochar: een oplossing voor de stikstofproblematiek
Toekomstige elektronica aangedreven door licht
Enzym-superhelden
AI inzetten voor een groene(re) toekomst
Elektriciteit uit broeikasgas-etende microben
Een cellulaire leefomgeving op maat
Kunststof is soms heel tof!
Bouwen met (snoei)hout
Stephan Hacker – Zoektocht naar zwakke plekken in bacteriën
Maurits de Roo – Chemische reacties met elektriciteit in plaats van chemicaliën
- Previous
- Next
- Previous
- Next
Lezersonderzoek: print behouden, online verder ontwikkelen
Wat betekent C2W | Mens & Molecule voor de leden van KNCV, KVCV, NBV en NVBMB? Dat was de rode draad van een lezersonderzoek dat we eind 2025 organiseerden. Meer dan vijfhonderd leden namen de tijd om te reageren.
Nuance, balans, evenwicht: Proteïne temt de eiwitobsessie
Stap de supermarkt binnen en je wordt overspoeld met producten met extra proteïnen: repen, yoghurtjes, broodjes en zelfs limonade. Jop de Vrieze dook voor zijn nieuwste boek in het onderwerp en brengt helderheid terwijl hij mythes fileert.
Lof en laster (op bestelling)
Galileo’s Fame beschrijft hoe verschillende groepen de reputatie en roem van Galileo konden beïnvloeden. In een tijd van social media, influencers en fake news is die dynamiek ook 400 jaar later nog superactueel.
Als de reads maar alignen
Een nieuw studieboek dat de laatste ontwikkelingen in next generation sequencing op begrijpelijke wijze in kaart brengt, aangevuld met mooie handgetekende afbeeldingen. Dat is wat DNA aflezen met Next Generation Sequencing biedt aan toekomstige studenten.
Urgente waterverhalen met sterke inhoud
Over water kun je veel zeggen, omdat het zo’n essentieel onderdeel is van het leven op aarde. Het boek Water, gewoon bijzonder van de NVON wijdt er in groot detail over uit en koppelt interessante proefjes aan de informatie.
Glimlachend lezen over groepentheorie en Rubiks kubus
Schitterende Symmetrieën is een vermakelijk boek over het belang van wiskundige symmetrie èn ironie in de wetenschap. Ook voor chemici, want wie werd er nooit gered door een Laplace- of Fourier-transformatie?
‘Chemie + moderne biotechnologie + data science = innovatieve chemie’
NBC26, ECB 2026 en NWO LIFE
Eerste Symposium rond Computationele Chemie in Vlaanderen succesvol van start
Een geslaagde dag voor de stap van morgen!
KNCV en NextGenChem slaan handen ineen voor de volgende generatie chemici
- Previous
- Next
Kekulé-cyclus: Debate: Transforming problems into challenges and solutions
Opnieuw brengen we een grote verscheidenheid aan wetenschappelijke en technologische voordrachten met de 21e Kekulé-cyclus! Alle zijn stuk voor stuk relevant voor problemen waarmee onze hedendaagse wereld geconfronteerd wordt. Deze keer een debat: Transforming problems into challenges and solutions.
Kennisplatform Labmanagers @Energy Transition Campus Amsterdam
Op donderdag 9 april heet het Kennisplatform Labmanagers u van harte welkom op de Energy Transition Campus Amsterdam (ETCA).
AI4b.io Symposium – Living Systems and Learning Machines: Shaping the Future of Bioscience
We are excited to invite you to the fifth AI4b.io Symposium, where cutting-edge Artificial Intelligence meets the complex challenges of Bioscience. Taking place in the vibrant city of Delft, this year’s symposium is themed: Living Systems and Learning Machines: Shaping the Future of Bioscience.
- Contact
- Adverteren
- Edities
- Abonnement
- Bedrijvengids
- Copyright
- © 2021 Science Link
EEN UITGAVE VAN DE KNCV VOOR
