RNA-virussen creëren hun eigen ‘virale fabrieken’ in de vorm van condensaten in gastheercellen. Nu laten onderzoekers van het Hubrecht Instituut in Nature zien dat de nucleatie volgt uit pre-assemblage van ‘zaadjes’ van virale eiwitten in de virusdeeltjes.
Instrumentenbedrijf Agilent Technologies en het Chemometrics and Advanced Separations Team (CAST) van het Van ’t Hoff Institute for Molecular Sciences (HIMS) aan de Universiteit van Amsterdam slaan de handen in elkaar om in een geautomatiseerd laboratorium meer zicht te krijgen op polymeren. ‘Voor ons is het een buitenkans om met ...
Een groep internationale onderzoekers laat zien dat wortelknobbelaaltjes (Meloidogyne incognita) vernuftig te werk gaan in het vinden van hun gastheerplant. De onderzoekers melden in Nature Plants dat ze dit doen door chemische signalen op te pikken van het door de plant gecultiveerde microbioom.
Voor DNA-replicatie en transcriptie bewegen verschillende eiwitten langs de strengen van DNA, elk met een eigen taak en snelheid. Nu laten onderzoekers van het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC) in Nature zien dat het eiwit CFAP20 dienst doet als verkeerscontroleur die botsingen voorkomt.
Onderzoekers van het UMC Utrecht en AMOLF hebben ontdekt dat twee eiwitten elkaar op eenzelfde immuuncel beïnvloeden om remmende signalen bij te sturen. Ze presenteren deze onverwachte manier waarop immuuncellen hun gedrag aanpassen in Science Signaling.
Nog altijd is de rol van veel van onze genen onduidelijk. Voor geneticus Thijn Brummelkamp (NKI) een ware uitdaging, zeker nu de eiwitcode is gekraakt. ‘Het onderzoek zal enorm versnellen. We gaan zoveel meer leren over wat er misgaat in kankercellen en over hoe je daarop kunt ingrijpen.’
Het blijft lastig om de precieze structuur van een individueel eiwit, inclusief kleine zijketens en modificaties te achterhalen. Single-molecule protein analysis kan dat veranderen en daarvoor zijn verschillende technieken in opkomst. ’Het voelt nog een beetje als het Wilde Westen.’
Afgelopen zomer vond de eerste Next Generation Leaders in Dutch Chemistry Summit plaats in het Lorentz Center in Leiden. Tijdens deze vijfdaagse bijeenkomst werkte een cohort early-career chemici (NXTGN25) uit wetenschap en industrie aan een gedeelde visie voor de toekomst van chemie in Nederland. Dat resulteerde in een gezamenlijke paper, ...
IJs-onderzoekers proberen de geheimen van ijs te ontrafelen om tegelijk sporters én de wereld vooruit te helpen. ’IJs is zo ongeveer het gladste materiaal dat we kennen, maar we weten nog steeds niet helemaal precies hoe dat komt.’
Door acute ontstekingsziekten kan het afweersysteem zo heftig ontregeld raken, dat er in korte tijd een levensbedreigende situatie kan ontstaan. ‘Met een sensor die aangeeft wanneer we welke medicijnen moeten toedienen, kunnen we levens redden.’
In het nieuwe onderzoekscentrum van dsm-firmenich in Delft wordt op grote èn kleine schaal gewerkt aan innovatieve ingrediënten voor voedingsproducten. ’Voor de oplossing moet je naar de hele receptuur kijken.’
De glucoseconcentratie meten in bioreactoren is een hele opgave. Maar met GlucoSense biedt Hamilton nu een sensor die alle uitdagingen gladstrijkt en continu, betrouwbaar en inline de glucoseconcentratie voor je bijhoudt.
De Nijmeegse start-up SBMatrices gooit hoge ogen met hun diervrije, volledig synthetische gel Fybrix die minstens zo’n goede omgeving biedt voor cellen als Matrigel én bovendien wél reproduceerbare resultaten geeft.
De Nederlandse start-up The Protein Brewery gebruikt fermentatie om een schimmel te ‘brouwen’ die kan dienen als een zeer voedzame en complete eiwitbron. ’We realiseren ons steeds meer dat we het met alleen dierlijke eiwitten niet redden.’
Vasthoudende onderzoekers en creatieve ondernemers zetten steeds weer nieuwe stappen om de enorme berg afgedankt rubber om te toveren in een aantrekkelijk startmateriaal voor hoogwaardige producten. ’Gebruikers merkten geen verschil. Dat is natuurlijk het grootste compliment.’
Bij de slibverwerkingsinstallatie van SNB in Moerdijk moet een grootschalige fosfaatrecyclinginstallatie verrijzen waar SusPhos hun gepatenteerde proces inzet om fosfaat uit slibas terug te winnen. ’Als al het slibas in de EU op deze manier verwerkt zou worden, kan de import van fosfaat worden gehalveerd.’
Was er eindelijk weer eens iets opbouwends te melden over de chemische industrie, gaat het hele feest niet door. Lekker dan, denkt hoofdredacteur Esther Thole.
Nu correlatie en causatie gemakshalve op een hoop worden gegooid, gooit Enith Vlooswijk zonder grondige onderbouwing toch maar haar kunststoffen snijplank de deur uit. ’Moet ik het voorzorgsprincipe hanteren, of mijn sjalotten stug blijven hakken op plastic bij gebrek aan causaal bewijs dat dit kwaad kan?’
Met een nieuw kabinet op komst is KNCV-voorzitter Matthias Bickelhaupt hoopvol gestemd, maar voor de zekerheid wijst hij toch even op de noodzaak van een serieuze investering in onderwijs en onderzoek.
Scheikundesets voor kinderen lijken het perfecte cadeau voor chemici die hun passie willen delen. Maar toen Sjoerd Rijpkema er zelf eentje kocht, werd hij onaangenaam verrast.
Jenny Hasenack had een gesprek met een jongetje dat jaloersmakend snel tot de kern kwam. ’Normaal duurt het veel langer voordat ik erachter ben waar iemand graag over praat.’
In verkiezingstijd las hoofdredacteur Esther Thole een insprirend opiniestuk waar wetenschappers worden opgeroepen om de feiten een stem te geven. ’Je hoeft niet meteen fulltime lobbyist te worden of zelf de politiek in te gaan.’
Wie heeft er een prijs gewonnen? Wie kreeg die subsidie? Of wie heeft er een nieuwe positie gekregen? In Ons kent Ons houden we je op de hoogte van deze personalia.
Ook nieuws voor onze rubriek? Mail dan naar oko@kncv.nl
Persoonlijk nieuws uit Ons kent Ons extra toegelicht. Deze keer: de Challa-prijs voor Sean Lugger.
Onze leden geven de chemie en life sciences kleur en betekenis. Wie zijn zij? Deze week op het podium: NVBMB-lid Liliana Moreira Teixeira Leijten.
Het is een hectische dag bij start-up Shwung. De productiefaciliteit wordt gepoetst. Dat doet medeoprichter Milan Van Nuffel (28) zelf, samen met zijn compagnon Simon Martens. De twee bio-ingenieurs maken non-alcoholische wijnalternatieven.
Hannah Roth maakt kleine filters om water of bloed te filteren en probeert materialen te combineren om de filterkwaliteiten te verbeteren.
Wat betekent C2W | Mens & Molecule voor de leden van KNCV, KVCV, NBV en NVBMB? Dat was de rode draad van een lezersonderzoek dat we eind 2025 organiseerden. Meer dan vijfhonderd leden namen de tijd om te reageren.
Stap de supermarkt binnen en je wordt overspoeld met producten met extra proteïnen: repen, yoghurtjes, broodjes en zelfs limonade. Jop de Vrieze dook voor zijn nieuwste boek in het onderwerp en brengt helderheid terwijl hij mythes fileert.
Galileo’s Fame beschrijft hoe verschillende groepen de reputatie en roem van Galileo konden beïnvloeden. In een tijd van social media, influencers en fake news is die dynamiek ook 400 jaar later nog superactueel.
Een nieuw studieboek dat de laatste ontwikkelingen in next generation sequencing op begrijpelijke wijze in kaart brengt, aangevuld met mooie handgetekende afbeeldingen. Dat is wat DNA aflezen met Next Generation Sequencing biedt aan toekomstige studenten.
Over water kun je veel zeggen, omdat het zo’n essentieel onderdeel is van het leven op aarde. Het boek Water, gewoon bijzonder van de NVON wijdt er in groot detail over uit en koppelt interessante proefjes aan de informatie.
Schitterende Symmetrieën is een vermakelijk boek over het belang van wiskundige symmetrie èn ironie in de wetenschap. Ook voor chemici, want wie werd er nooit gered door een Laplace- of Fourier-transformatie?
Discover how NHL Stenden collaborates with regional stakeholders on circular economy challenges across waste, water, and plastics. This three-day showcase brings together industry, research, and innovation for inspiration, collaboration, and networking opportunities with the RUN-EU network.
In de Wetenschapsquiz toetsen we de kennis van de deelnemende teams bestaande uit 5 personen over verschillende domeinen binnen de wetenschap en de technologie, en dit in de breedste betekenis van het woord.
Fast Analytical Screening Techniques