Spenen voor pasgeborenen kook je meestal uit. Sara Botschuijver wil ze juist gaan aanenten.

Sara Botschuijver, promovendus aan het Tytgat Instituut voor Lever- en Darmonderzoek van het AMC, ontving de Microbiome Award voor haar ontwerp van een microbiotische speen. Die zorgt ervoor dat kinderen geboren door middel van een keizersnee op een veilige manier in contact komen met bacteriën uit het geboorte­kanaal van hun moeder. Hierdoor kun je mogelijk het verhoogde risico wegnemen dat ze hebben op auto-immuunziektes later in het leven.

‘Eigenlijk is het helemaal niet mijn vakgebied’, vertelt de aio, ‘Ik doe namelijk onderzoek naar het prikkelbare darm­syndroom en de rol van het microbioom daarin. Ik kijk vooral naar de relatie tussen stress, buikpijn en het microbioom.

‘Bacteriën horen er echt bij’


Tijdens een cursus microbiologie kreeg Botschuijver een opdracht voor een onderzoeksvoorstel waaraan een prijs verbonden zat. ‘Ik was blijkbaar degene met het leukste en origineelste concept.’ Ondanks dat de Amsterdamse aio in een ander onderzoeksveld werkt, valt de speen wel binnen haar interesses. ‘Ik vind het echt een heel leuk onderwerp en bekijk welke mogelijkheden er zijn om de speen te realiseren. Misschien dat ik me er in de toekomst actief mee kan bezighouden. Ik geef binnenkort een lezing aan gynaecologen om te kijken of er draagkracht is voor zo’n concept.’

De ontwikkeling van de microbiotische speen zit dan ook niet op een dood spoor. ‘Misschien kan ik van het onderwerp wel een postdoc­onderzoek maken. Maar ik moet wel eerlijk zeggen dat dat een erg hoog gegrepen plan is.’ Dat je het microbioom kunt herstellen met een soortgelijke methode staat namelijk nog niet vast. Botschuijver: ‘Pas nadat langetermijnstudies hiernaar zijn afgerond kun je zeggen of introductie van bacteriën ook effectief is. Mocht dat zo zijn, dan kan een device wel heel handig zijn om het toe te passen.’

Overdraagbare flora

Hoe de speen er precies zou moeten uitzien, weet de promovendus nog niet. ‘We zouden hem van verschillende materialen moeten uitvoeren, aanenten en onderzoeken of de juiste flora overdraagbaar is. De speen zou daarnaast ook een pH-indicator moeten bevatten, zodat je makkelijk kunt zien of er geen overgroei van een bepaalde bacteriesoort is. Verder zou je het materiaal kunnen aanpassen om in één oogopslag te zien of bepaalde pathogenen aanwezig zijn. Het is overigens echt een product dat je in het ziekenhuis zou moeten gebruiken en niet thuis.’

Botschuijver is de eerste winnaar van de Microbiome Award. De prijs moet ervoor zorgen dat de bevolking een positiever beeld krijgt over de microbiologie. Botschuijver: ’Ik merk dat er aversie bestaat tegen micro-organismen, maar dat het beeld van de microbiologie toch best positief is. Poep vindt iedereen uiteraard vies, maar mensen realiseren zich steeds meer dat bacteriën er echt bij horen. Dat geldt overigens vooral voor ouderen. Jongeren zijn een stuk preutser in dat opzicht, zij vinden al snel iets vies.’